Sauf Liège: Kunst in Luik in de jaren 1980. Tectonic ’84, Place Saint-Lambert Investigations en andere manifestaties

Bernadette Kluyskens. Ontwerp voor Bouée de sauvetage, getoond tijdens Tectonic ’84. Uit: Tectonic ’84 (Brussel: Imprimerie I.D.I., 1984)

De Gentse stadstentoonstelling Chambres d’Amis (1986) en de interventie Office Baroque (1977) van de Amerikaanse kunstenaar Gordon Matta-Clark op een verlaten kantoorgebouw in Antwerpen hebben in de Belgische kunstgeschiedenis een quasi mythische status verworven. Parallel aan deze gecanoniseerde referentiepunten vonden in dezelfde periode in Luik even ambitieuze artistieke projecten plaats die tot op vandaag, vooral in Vlaanderen, onderbelicht zijn gebleven. Op vlak van internationale uitstraling en experimenteel karakter sloten deze initiatieven bovendien nauw aan bij de bredere ontwikkelingen in de hedendaagse kunst van die tijd. Zowel in Place Saint-Lambert Investigations (1985) als in Tectonic ’84 (1984) maakten kunstenaars gebruik van uiteenlopende stedelijke settings en ontwikkelden zij tijdelijke in-situ interventies die variërend in dialoog traden met de lokale stedelijke en sociaaleconomische realiteit. Bij Investigations gebeurde dit geconcentreerd in een onafgewerkt ondergronds parkeercomplex, terwijl Tectonic ’84 interventies verspreid over de stad omvatte.

Tijdens het publieksmoment Sauf Liège. Kunst in Luik in de jaren 1980 wordt aan de hand van lezingen, panelgesprekken en archiefmateriaal door onderzoekers en betrokkenen gekeken naar enkele stedelijke kunstprojecten en artistieke interventies in het Luik van de jaren 1980, met aandacht voor hun betekenis, context, receptie en totstandkoming. Vanuit de ervaringen en kennis die onderzoekers en erfgenamen hebben opgebouwd rond kunstenaarsarchieven wordt belicht hoe deze archieven kunnen bijdragen aan het reconstrueren van een tentoonstellingsgeschiedenis. Tegelijk openen ze nieuwe perspectieven op de netwerken en praktijken van een hele generatie kunstenaars en andere betrokkenen. Getuigenissen van primaire actoren hebben dan weer de mogelijkheid om de informele structuren van het toenmalige artistieke ecosysteem en de sociale dynamieken achter deze manifestaties te verhelderen. Daarnaast biedt het stedenbouwkundig perspectief inzicht in de maatschappelijke en politieke omstandigheden waarin deze projecten plaatsvonden, en in de manier waarop de stad tijdelijk als laboratorium fungeerde voor kunst- en tentoonstellingspraktijken die het publieke debat over kunst, ruimte en stedelijke ontwikkeling aanwakkerden.

Dit evenement wordt georganiseerd door Jeroen Staes, projectmedewerker bij Centrum Kunstarchieven Vlaanderen (CKV), en doctoraal onderzoeker Jakob Deploige (UGent, KB45). Deploige studeerde Kunstwetenschappen en Stedenbouw en Ruimtelijke Planning. Vanuit deze achtergrond verdiepte hij zich in het samenspel tussen kunst, stedelijke ontwikkeling en sociaal-ruimtelijke vraagstukken, vanuit een historisch, plannings- en ontwerpperspectief. Sinds 2025 is hij werkzaam als assistent aan de Vakgroep Architectuur en Stedenbouw. CKV voert sinds mei 2025 een traject uit rond kunstenaarsarchieven vanaf 1970, met als doel kunstenaars en erven te ondersteunen bij de beschrijving, de conservering en het duurzaam toegankelijk maken van hun archieven en artistieke nalatenschap. Tegen deze achtergrond worden onder andere manifestaties als Tectonic ’84 en Place Saint-Lambert Investigations gepresenteerd als exemplarische casussen waarin kunstenaarsarchieven vanuit een hedendaags perspectief helpen om vergeten verhalen, connecties en stedelijke dynamieken opnieuw zichtbaar te maken.

Programma: 

Deuren openen om 13u30

14u00 – 14u20: Introductie tot Tectonic ’84 en Place Saint-Lambert Investigations door drs. Jakob Deploige (UGent) (NL)

14u20 – 14u30: Screening reportages over Tectonic ’84 en Place Saint-Lambert Investigations uit het RTBF-archief – met de steun van SONUMA – Les archives audiovisuelles (FR)

14u30 – 15u15: Gesprek met Laurent Jacob en Daniel Dutrieux. Moderators: drs. Jakob Deploige en prof. Dr. Wouter Davidts (UGent) (FR)

15u15 – 16u00: Gesprek met Luc Deleu over zijn deelname aan Tectonic ’84 en Place Saint-Lambert Investigations. Moderator: Jeroen Staes (CKV) (NL)

PAUZE (15min)

16u15 – 16u45: MesurRAGE de la place Saint-Lambert : ORLAN et le Cirque Divers (1980) door prof. Dr. Julie Bawin (Université de Liège) (FR)

16u45 – 17u30: Panelgesprek met Camille Bladt, Stella Lohaus en Kaat Obbels over de archieven van Philippe Van Snick, Bernd Lohaus en Jef Geys in relatie tot de Luikse context van de jaren 1980. Moderator: Jeroen Staes (CKV) (NL)

De namiddag wordt afgesloten met een receptie.

 

Praktische informatie:

Woensdag 25 maart 2026

14:00 – 17:00

Locatie: Vandenhove, Rozier 1, 9000 Gent

 

Deelnemen is gratis, maar inschrijven is verplicht. Schrijf je hier in!

wiki 9